Obniżone napięcie mięśniowe – kiedy udać się do fizjoterapeuty?

Pisałam już wcześniej o wzmożonym napięciu mięśniowym i o tym jak je rozpoznać. Dziś temat odmienny. 

Obniżone napięcie mięśniowe, czyli hipotonia

Może być rozpoznana w pierwszych godzinach życia dziecka jak i po kilku tygodniach a nawet miesiącach. Wiele zależy od przyczyn i jej nasilenia. 

Umiarkowana i ciężka postać może prowadzić do problemów z wykształceniem przez dziecko prawidłowego mechanizmu antygrawitacyjnego, który jest niezbędny do osiągania coraz wyższych pozycji. Uniemożliwia również uzyskanie prawidłowej postawy ciała poprzez niedostateczną kontrolę i stabilizację m.in. w obrębie tułowia i miednicy. Przyczyną takich zaburzeń mogą być na przykład uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego, choroby nerwowo-mięśniowe lub zespoły genetyczne (np. zespół Downa).

Postać lekka jest dość często spotykana u niemowląt a jej przyczyny przeważnie są nieznanego pochodzenia.

Ważne jest, by w przypadku zaobserwowania niepokojących objawów u dziecka udać się do specjalisty (pediatry, neurologa, fizjoterapeuty)  by jak najwcześniej wdrożyć postępowanie terapeutyczne. Efekty terapii w dużej mierze będą zależały od przyczyny wystąpienia zaburzeń napięcia mięśniowego. Dzieci z lekką postacią hipotonii i bez stwierdzonych ubytków neurologicznych rokują bardzo dobrze i zwykle w przebiegu terapii nadrabiają bez problemu opóźnienie w rozwoju motorycznym.

Jak rozpoznać niskie napięcie u niemowlaka?

0-3 miesiące

  • Problemy z karmieniem – trudność z uchwyceniem brodawki i ssaniem, wylewanie się pokarmu kącikami ust, 
  • W leżeniu na plecach brak zgięcia kończyn dolnych i górnych, częsty odruch MORO, chwianie się na boki 
  • W leżeniu na brzuchu brak unoszenia głowy/przekręcania głowy na boki,  rozkładanie ramion na boki, unoszenie kończyn dolnych i odrywanie miednicy od podłoża

4-6 miesięcy

  • W leżeniu na plecach dziecko nie unosi lub tylko nieznacznie unosi kończyny dolne ponad powierzchnię
  • Nie łączy rąk przed klatką piersiową lub nie chwyta zabawek
  • W leżeniu na brzuchu nie unosi głowy, ramiona rozjeżdżają się na boki
  • Leżąc na plecach nie obraca się na boki i/lub na brzuch

W kolejnych miesiącach u dziecka z niskim napięciem mięśniowym, które nie jest pod opieką fizjoterapeuty możemy obserwować dalsze opóźnienia w rozwoju ruchowym. Maluch nie wchodzi w pozycję czworaczą, nie pełza, nie siada itd.

Dość istotną informacją jest to, że napięcie mięśniowe może być także mieszane lub jego zaburzenie może występować tylko w jednym obszarze ale o tym napiszę innym razem.